صفحه یتیم چیست و چرا می‌تواند به سایت شما آسیب بزند؟

زمان مطالعه: 8 دقیقه

صفحه یتیم فقط یک اصطلاح سئویی نیست، بلکه یک هزینه پنهان برای کسب‌وکار است؛ صفحاتی که برای‌شان محتوا تولید شده، طراحی انجام شده، اما چون هیچ لینکی بهشان داده نشده است، از دید کاربر و گوگل تقریبا نامرئی هستند. نتیجه؟ اتلاف بودجه و کاهش بازدید سایت!

در این صفحه از وبوتو قرار است دقیق‌تر بررسی کنیم که orphan page چیست، چرا برای مدیران کسب‌وکار مهم است و چطور می‌توان جلوی آسیب‌های آن را گرفت.

صفحات یتیم چیست؟

به زبان خیلی ساده، صفحه یتیم صفحه‌ای از سایت شماست که هیچ مسیر مشخصی از داخل سایت به آن نمی‌رسد.

یعنی هیچ لینک داخلی از صفحه‌های دیگر سایت (مثل منو، فوتر، مقالات، صفحات محصول و…) به این صفحه داده نشده است. در نتیجه، کاربر موقع گشت‌وگذار در سایت عملاً شانسی برای رسیدن به آن ندارد.

این جور صفحه‌ها معمولاً فقط در دو حالت دیده می‌شوند:

• وقتی آدرس دقیق صفحه (URL) را مستقیم وارد کنند.
• وقتی از طریق سرچ گوگل بهش برسند (اگر اصلاً ایندکس شده باشد.)

از نگاه گوگل، صفحه‌ای که هیچ لینک داخلی ندارد، معمولاً یکی از این دو برداشت را ایجاد می‌کند:

• یا این صفحه اهمیت خاصی ندارد.
• یا صفحه‌ای‌ست که ساختارش درست طراحی نشده و ممکن است مشکل داشته باشد.

به همین خاطر، صفحات یتیم معمولاً سخت‌تر ایندکس می‌شوند، دیرتر رتبه می‌گیرند و خیلی وقت‌ها اصلاً وارد رقابت نتایج جستجو نمی‌شوند.

چرا صفحات یتیم در سئو خطرناک هستند؟

صفحه یتیم شاید از نظر فنی فقط یک مشکل سئویی به نظر بیاید، اما از نگاه مدیریتی، در واقع دارد خیلی بی‌سروصدا منابع یک کسب‌وکار را می‌سوزاند؛ صفحات یتیم به دلایل زیر می‌توانند برای سایت شما خطرناک باشند.

1. هدر رفته هزینه تولید محتواست!

برای هر صفحه، زمان صرف شده، محتوا نوشته شده و طراحی انجام شده است؛ وقتی این صفحه لینک داخلی ندارد و دیده نمی‌شود، یعنی سرمایه‌ای که برایش خرج شده، عملا بلااستفاده مانده است.

2. هدر رفت بودجه تبلیغات است!

وقتی برای یک کمپین تبلیغاتی لندینگ پیج می‌سازید و بعد از تمام‌شدن کمپین آن صفحه را به حال خودش رها می‌کنید، در واقع دارید بخشی از بودجه‌تان را می‌سوزانید؛ چون آن صفحه نه در منوی سایت است، نه از صفحات دیگر لینک گرفته و نه کاربر عادی می‌تواند این صفحه را پیدا کند.

در نتیجه ترافیکی که با پول به دست آورده‌اید، ادامه پیدا نمی‌کند و صفحه‌ای که می‌توانست بعدا هم فروش یا لید بسازد، تبدیل می‌شود به یک صفحه یتیم و کم‌اثر؛ یعنی هزینه‌ای که قبلا پرداخت شده، بدون استفاده باقی می‌ماند و هیچ بازگشت سرمایه‌ای ایجاد نمی‌کند.

3. سئوی‌ سایتتان بدون دلیل مشخص افت می‌کند!

از بیرون که نگاه می‌کنید، همه‌چیز ظاهرا درست است؛ محتوا است، سایت فعال است، اما رتبه‌ها رشد نمی‌کنند یا حتی افت می‌کنند؛ یکی از دلایل این افت، همین صفحات یتیمی‌ست که ساختار لینک داخلی سایت را ضعیف می‌کنند و سیگنال اشتباه به گوگل می‌دهند.

4. شانس تبدیل (Conversion) را کاهش می‌دهد!

کاربری که به یک صفحه یتیم می‌رسد، معمولا راهنمایی مشخصی ندارد؛ نه لینک مرتبط می‌بیند، نه مسیر بعدی را. نتیجه؟ خروج سریع از سایت و از دست رفتن فرصت تبدیل به مشتری یا لید.

گوگل با صفحات یتیم چه برخوردی می‌کند؟

از نظر گوگل، لینک‌های داخلی مثل تابلوهای راهنما در یک شهرند. هر چقدر یک صفحه لینک داخلی بیشتری داشته باشد، گوگل راحت‌تر آن را پیدا می‌کند، بهتر می‌فهمد چقدر مهم است و سریع‌تر به آن سر می‌زند؛ حالا صفحه‌ای که هیچ لینک داخلی‌ای ندارد، برای گوگل یک صفحه کم‌رفت‌وآمد و مشکوک است.

1. این صفحات سخت‌تر ایندکس می‌شوند!

چون گوگل معمولا از طریق لینک‌های داخلی بین صفحات حرکت می‌کند، وقتی به یک صفحه لینک داده نشده باشد، گوگل دیرتر به آن می‌رسد یا اصلا آن را جدی نمی‌گیرد.

2. این صفحات دیرتر به‌روزرسانی می‌شوند!

حتی اگر صفحه یتیم ایندکس شده باشد، چون لینک داخلی ندارد، گوگل کمتر به آن سر می‌زند؛ یعنی اگر محتوا را آپدیت کنید، ممکن است مدت‌ها طول بکشد تا گوگل متوجه تغییرات بشود.

3. اعتبار خیلی کمتری دریافت می‌کنند!

لینک‌های داخلی بخشی از اعتبار سایت را بین صفحات پخش می‌کنند. صفحه یتیم چون لینکی دریافت نمی‌کند، عملاً از این اعتبار بی‌بهره می‌ماند و شانس رتبه گرفتنش پایین می‌آید.

4. احتمال حذف از نتایج جستجو برای‌شان بیشتر است!

وقتی یک صفحه نه لینک دارد، نه ترافیک و نه تعامل با کاربر، گوگل ممکن است به این نتیجه برسد که این صفحه ارزش نگه‌داشتن در نتایج را ندارد و ممکن است کم‌کم آن را کنار بگذارد.

چه صفحاتی بیشتر یتیم می‌شوند؟

واقعیت این است که صفحات یتیم معمولا عمدا به وجود نمی‌آیند و بیشتر وقت‌ها از بی‌نظمی، عجله یا فراموش‌شدن ساخته می‌شوند. یک سری از صفحات هم هستند که ذاتا بیشتر در معرض یتیم‌شدن هستند که در ادامه مهم‌ترین آن‌ها را بررسی می‌کنیم.

1. لندینگ‌های کمپین‌های قدیمی

لندینگ‌های کمپین‌های قدیمی از رایج‌ترین صفحات یتیم هستند؛ شما برای یک کمپین (مثلاً فروش ویژه، تخفیف مناسبتی، ثبت‌نام وبینار) یک صفحه می‌سازید، تبلیغ می‌روید، ترافیک می‌آید و بعد کمپین تمام می‌شود و صفحه باقی می‌ماند.

اما مشکل صفحات لندینگ از جایی شروع می‌شود که:

• بنرها جمع می‌شوند.
• لینک‌ها از منو/صفحه اصلی برداشته می‌شوند.
• لندینگ‌ها دیگر هیچ ورودی داخلی‌ای ندارند.

نتیجه؟ صفحه هنوز وجود دارد، اما در سایت قابل‌دسترس نیست و کم‌کم به سمت یتیم‌شدن می‌رود؛ قضیه جایی بدتر می‌شود که گاهی این صفحات پتانسیل سئو هم دارند، اما چون رها می‌شوند هیچ‌وقت به نتیجه نمی‌رسند.

2. مقالات قدیمی بلاگ

خیلی از بلاگ‌ها کلی محتوا دارند که به‌مرور زمان عقب می‌افتند و دیگر کسی به آن‌ها لینک نمی‌دهد؛ مخصوصا وقتی:

• دسته‌بندی‌ها درست چیده نشده باشند.
• از مقالات جدید به مقالات قدیمی لینک داده نشود.
• یا صفحه‌های «مطالب مرتبط» و «پربازدیدها» در سایت فعال نباشد.

اینجا مقالات قدیمی عملا از جریان لینک داخلی خارج می‌شوند؛ یعنی هم کاربر کمتر آن را پیدا می‌کند و هم گوگل کمتر به سراغش می‌آید.

3. صفحات محصول حذف‌شده از منو (یا از دسته‌بندی‌ها)

در فروشگاه‌های اینترنتی این اتفاق خیلی زیاد می‌افتد؛ مثلا:

• یک محصول موجود نیست.
• یک دسته‌بندی تغییر کرده است.
• سایت ری‌دیزاین شده و ساختار منو عوض شده است.

بعد صفحه محصول همچنان در سایت موجود است، حتی ممکن است در گوگل هم ایندکس شده باشد؛ اما:

• از منو حذف شده است.
• از صفحات دسته‌بندی حذف شده است.
• هیچ محصول یا مقاله‌ای به آن لینک نداده است.

اینجا این صفحه تبدیل می‌شود به یک صفحه اضافی که نه به فروش کمک می‌کند، نه به سئو و حتی ممکن است تجربه کاربر را خراب کند.

4. صفحات تست یا پیش‌نویس منتشرشده

این مورد بیشتر از چیزی که فکر می‌کنید، اتفاق می‌افتد؛ صفحات تست معمولا برای کاربردهای زیر ساخته می‌شوند.

• تست قالب
• تست فرم
• تست صفحه محصول یا خدمات
• ساخت پیش‌نویس و بعداً ادامه‌دادن

اما گاهی این صفحات منتشر می‌شوند، یا noindex نمی‌شوند یا اصلا فراموش می‌شوند که حذف یا ریدایرکت شوند.

این صفحات معمولاً هیچ لینک داخلی ندارند و چون بی‌هدف ساخته شده‌اند، خیلی سریع تبدیل به صفحه یتیم می‌شوند و حتی می‌توانند اعتبار کلی سایت را پایین بیاورند، چون محتوای ناقص یا ضعیف دارند.

چطور صفحات یتیم را پیدا کنیم؟

خبر خوب این است که پیداکردن صفحات یتیم معمولا کار پیچیده‌ای نیست؛ در ادامه دو روش کاربری را با شما در میان می‌گذاریم که می‌توانید با آن‌ها خیلی راحت رد صفحات یتیم را بگیرید.

1. سرچ کنسول (Google Search Console)

سرچ کنسول بهترین جا برای این است که ببینید گوگل چه صفحاتی را در عمل می‌بیند و با آن‌ها چه رفتاری دارد؛ برای پیداکردن صفحات مشکوک به بخش Pages (یا همون Indexing / Pages) بروید، صفحات ایندکس‌شده را بررسی کنید و به‌دنبال نشانه‌های زیر باشید:

• صفحاتی که ایندکس شده‌اند ولی کلیک و ایمپرشن خیلی کمی دارند.
• صفحاتی که مدام Crawled – currently not indexed یا وضعیت‌های مشابه می‌گیرند.
• بعدش در بخش Links (Internal Links) نگاه کنید که کدام صفحات لینک داخلی خیلی کم یا نزدیک به صفر دارند.

این کار به شما یک لیست اولیه می‌دهد از صفحاتی که احتمالا در سایت مسیر درستی ندارند.

2. ابزارهای سئو (Screaming Frog، Ahrefs، Semrush و…)

اگه بخواهید دقیق‌تر و سریع‌تر کار کنید، ابزارهای سئو واقعاً کمک می‌کنند؛ چون سایت را مثل یک ربات می‌خزند و ساختار لینک‌ها را در می‌آورند.

چند خروجی مهمی که باید به‌دنبال آن باشید:

• صفحاتی که Inlinks = 0 (یعنی هیچ لینک داخلی نگرفتند)
• صفحاتی که فقط از یک جای خیلی محدود لینک شدند (مثلاً فقط از فوتر)
• صفحاتی که در ساختار سایت دیده نمی‌شوند اما URLشان وجود دارد.

چطور صفحات یتیم را نجات بدهیم؟

پیداکردن صفحه یتیم مهم است و نجات‌دادن این صفحات به سئو و درآمد شما کمک می‌کند؛ خبر خوب این است که اکثر صفحات یتیم با چند تصمیم درست، قابل‌احیا هستند.

1. لینک‌دهی داخلی هدفمند (اولین و مهم‌ترین قدم)

ساده‌ترین و مؤثرترین راه نجات صفحه یتیم این است که برایش مسیر بسازید؛ یعنی:

• از مقالات مرتبط بلاگ به آن لینک بدهید.
• از صفحات خدمات یا محصولات مرتبط به آن ارجاع بدهید.
• اگر صفحه مهم است، جایی در منو یا فوتر برایش در نظر بگیرید.

نکته:

لازم نیست صفحه در منوی اصلی باشد؛ داشتن چند لینک داخلی مرتبط و منطقی کاملاً کافی‌ست.

2. وصل‌کردن صفحه به جریان محتوای سایت

خیلی از صفحات یتیم، اتفاقا صفحات خوبی هستند، فقط تنها افتاده‌اند؛ در اینجور مواقع باید:

• صفحه را به یک دسته‌بندی مناسب وصل کنید.
• در بخش مطالب مرتبط یا مطالب پیشنهادی آن صفحه را بیاورید.
• از صفحات پربازدید سایت به آن لینک بدهید.

با این کار صفحه وارد چرخه بازدید، تعامل و اعتبار می‌شود.

3. آپدیت محتوا (البته اگر ارزشش را دارد!)

قبل از اینکه صفحه را نجات بدهید، بهتر است از خودتان بپرسید که آیا این صفحه هنوز به درد کاربر می‌خورد؟ اگر جوابتان بله است، می‌توانید که:

• محتوا را به‌روز کنید.
• عنوان و توضیحات را اصلاح کنید.
• مسیر بعدی کاربر را مشخص کنید. (CTA، لینک مرتبط، فرم و…)

فراموش نکنید که صفحات یتیمی که آپدیت بشوند و لینک بگیرند، خیلی وقت‌ها دوباره جان می‌گیرند.

4. ادغام یا ریدایرکت (وقتی صفحات مشابه داریم.)

اگر صفحه یتیم محتوای تکراری دارد یا نسخه ضعیف‌تر یک صفحه دیگر است، بهتر است که:

• محتوای مفیدش را منتقل کنید.
• خود صفحه را با ریدایرکت 301 به یک صفحه قوی‌تر وصل کنید.

این کار هم از هدررفت اعتبارتان جلوگیری می‌کند و هم ساختار سایت را تمیزتر می‌کند.

5. حذف کامل (وقتی واقعاً بی‌ارزش است!)

بعضی صفحات ارزش نجات ندارند؛ صفحاتی مثل:

• صفحات تست
• پیش‌نویس‌های ناقص
• لندینگ‌های منقضی بدون کاربرد

در این موارد بهتر است که:

• یا صفحه را حذف کنید (410 یا 404 مدیریت‌شده)
• یا اگر قبلا ترافیک داشته، آن را به صفحه مرتبط ریدایرکت کنید.

جمع‌بندی

صفحه یتیم یعنی صفحه‌ای که برای آن‌ها هزینه شده، اما وارد مسیر واقعی کاربر و گوگل نشده است. این صفحات معمولاً بی‌سروصدا باعث هدررفت بودجه تولید محتوا و تبلیغات می‌شوند، ساختار لینک داخلی سایت را ضعیف می‌کنند و شانس دیده‌شدن و تبدیل را پایین میاورند. از نگاه مدیریتی، مدیریت صفحات یتیم یکی از کم‌هزینه‌ترین و در عین حال پربازده‌ترین اقدام‌ها برای بهبود سئو و عملکرد سایت محسوب می‌شود؛ چون با اصلاح لینک داخلی و تصمیم‌گیری درست، می‌شود از سرمایه‌های موجود سایت دوباره ارزش ساخت.

اگر مطمئن نیستید سایتتان صفحه یتیم دارد یا نه، یا نمی‌دانید کدام صفحات ارزش نجات‌دادن دارند، تیم وبوتو می‌تواند با یک بررسی دقیق و کاربردی این کار را برای‌تان انجام دهد؛ شما می‌توانید برای دریافت مشاوره رایگان، از طریق شماره زیر با ما در تماس باشید.

025-32915060

سوالات متداول

آیا هر صفحه‌ای که در منو نیست، صفحه یتیم محسوب می‌شود؟

نه؛ صفحه یتیم یعنی صفحه‌ای که هیچ لینک داخلی از صفحات دیگر سایت ندارد؛ ممکن است یک صفحه در منو نباشد، ولی از چند مقاله یا صفحه دیگر لینک گرفته باشد، در این صورت، این صفحه یتیم نیست.

2- آیا صفحه یتیم به سئو آسیب می‌زند؟

اگر صفحه بی‌ارزش یا رهاشده باشد، بله؛ چون اعتبار نمی‌گیرد، ترافیک ندارد و سیگنال منفی به گوگل می‌دهد؛ اما اگر صفحه موقتی باشد (مثلاً لندینگ کوتاه‌مدت) و درست مدیریت شود، مشکل‌ساز نمی‌شود.

3- آیا لندینگ پیج‌های تبلیغاتی همیشه یتیم هستند؟

نه الزاما؛ اگر بعد از کمپین به آن‌ها لینک داخلی بدهید یا در ساختار سایت نگهشان دارید، دیگر یتیم محسوب نمی‌شوند.

4- چند وقت یک‌بار باید صفحات یتیم را بررسی کنیم؟

برای اکثر سایت‌ها هر 3 تا 6 ماه یک‌بار کافی‌ست و برای سایت‌های بزرگ یا فروشگاهی، ترجیحا این کار باید ماهانه انجام شود.

5- آیا صفحات یتیم باعث جریمه گوگل می‌شوند؟

خیر؛ خود صفحه یتیم جریمه ندارد؛ ولی تعداد زیاد آن‌ها می‌تواند کیفیت کلی سایت را پایین بیاورد روی سئو اثر منفی بگذارد.

6- از کجا بفهمیم کدام صفحه مهم است و باید آن را نجات بدهیم؟

اگر صفحه به فروش یا لید کمک می‌کند، به نیاز کاربر پاسخ می‌دهد یا می‌تواند یک کلمه کلیدی مهم را پوشش دهد، معمولا ارزش نجات‌دادن دارد.